x
Serwis używa ciasteczek (cookies) – plików zapisywanych na dysku, w celu zapamiętywania informacji o korzystaniu z serwisu przez użytkownika (więcej).
Użytkownik zawsze może skonfigurować cookies w ustawieniach swojej przeglądarki internetowej.
Pomiń menu
Zamek Królewski na Wawelu - STRONA GŁÓWNA
wyszukiwanie zaawansowane
pl en większy rozmiar czcionkiwersja dla słabowidzących
MenuWzgórze Wawelskie - plan

















Zamek Królewski na Wawelu
Państwowe Zbiory Sztuki
31-001 Kraków, Wawel 5

centrala
tel. 12 422 51 55
zamek@wawel.org.pl

informacja turystyczna
tel. 12 422 51 55, wew. 219
informacja@wawel.org.pl

rezerwacja zwiedzania i usług przewodnickich
tel. 12 422 16 97
bot@wawel.org.pl

kontakt dla mediów
tel. 12 422 51 55
wew. 380, 341
pr@wawel.org.pl
Press room
przejdź na stronę Biuletynu Informacji Publicznej Zamku Królewskiego na Wawelu
przejdź na stronę Esklepu Zamku Wawelskiego
Pobierz...

Opis Projektu

OPIS PROJEKTU

Smocza Jama jest naturalną jaskinią usytuowaną w zachodniej części zabytkowego kompleksu wzgórza wawelskiego i jednym najciekawszych rezerwatów przyrodniczo-archeologicznych o szczególnych cechach i funkcjach. Jest ona także ściśle związana z głęboko zakorzenioną w kulturze regionu legendą o Smoku Wawelskim. Opieka nad Smoczą Jamą oznacza podejmowanie wielokierunkowych działań zmierzających do zachowania zarówno materialnego jak i niematerialnego dziedzictwa tego wyjątkowego miejsca.

Projekt pt. „Zachować dziedzictwo Smoczej Jamy na Wawelu” ma charakter interdyscyplinarny. Obejmuje prace badawcze, które posłużą w przyszłości do opracowania programu konserwatorskiego dla Smoczej Jamy, oraz cykl wydarzeń edukacyjnych, artystycznych i naukowych, podkreślających niematerialne oblicze Smoczej Jamy, z jej legendą ujętą w kontekście archeologicznym, ikonograficznym i kulturoznawczym.

Działania interdyscyplinarne prowadzone w trakcie trwania Projektu:

Wystawa „Dwa oblicza smoka” i konferencja naukowa

wrzesień – październik 2015
Koncepcja wystawy oparta jest na próbie wpisania Smoka Wawelskiego w szerszy europejski kontekst kulturowy i artystyczny. Związany z Wawelem i Krakowem motyw potraktowany będzie interdyscyplinarnie – jako spotkanie archeologii, historii, antropologii kulturowej i historii sztuki. Wystawa obejmie trzy, wzajemnie się uzupełniające bloki tematyczne: ikonograficzny, symboliczny i historyczny. Będą na niej prezentowane także prace dzieci uczestniczących w innej części projektu.

Konferencja otwierająca wystawę zgromadzi wybitnych badaczy, reprezentujących wymienione dyscypliny wiedzy. Będzie elementem łączącym artystyczne walory wystawy z naukowym przedstawieniem zagadnienia, nie tylko w formie komentarza do eksponowanych obiektów, ale całej bogatej i złożonej kulturotwórczej problematyki i antropologicznych wartości. Referaty wygłoszone w jej trakcie zostaną opublikowane w katalogu wystawy.

Zajęcia edukacyjne

Istotną część projektu stanowi promowanie dostępu do kultury poprzez zajęcia dla grup dzieci i młodzieży, które z różnych powodów nie mogą uczestniczyć w programach edukacyjnych proponowanych przez Zamek. Legenda o Smoku Wawelskim stała się inspiracją dla dwóch specjalnie ukierunkowanych programów stworzonych przez specjalistów i terapeutów specjalnie dla potrzeb tych grup. Ilość miejsc ograniczona.
- ZAJĘCIA EDUKACYJNE „3 X SMOK”
Ten program został zaprojektowany przy pomocy specjalistów i terapeutów dla młodzieży szkół podstawowych i gimnazjów. W czasie zajęć wykorzystane zostanie wyjątkowe miejsce jakim jest Wawel wraz ze Smoczą Jamą. Na bazie legendy o smoku wawelskim realizowany będzie trójstopniowy program:
  • I etap „Poznawanie smoka”.
Ćwiczenia i wykłady (między innymi w Smoczej Jamie na Wawelu). Przedstawienie postaci smoka w różnych kulturach, wierzeniach, w sztuce, muzyce, baśni.
  • II etap „Oswajanie smoka”.
Zajęcia plenerowe prowadzone w Dolinie Prądnika (Ojcowski Park Narodowy) w formie filozoficznej wyprawy. Cel – poznanie sposobu „oswajania smoka” – czyli radzenia sobie z własnymi lękami.
  • III etap „Przemiana smoka”.
Warsztaty plastyczne, graficzne i ceramiczne. Cel – pokazanie symbolicznej przemiany własnych lęków w piękne dzieło sztuki. Prowadzone przez instruktora terapii zajęciowej pozwolą doświadczyć satysfakcji z własnoręcznie wykonanego smoka – symbolu opanowanych lęków i słabości.
- WARSZTATY I SPEKTAKLE TEATRALNE
Zajęcia dedykowane dzieciom niepełnosprawnym. Prowadzone w oparciu o współpracę z Ośrodkiem Szkolno-Wychowawczym dla dzieci niewidomych i niedowidzących oraz dzieci z dysfunkcjami mentalnymi:
  • warsztaty poznawcze – przybliżą dzieciom legendy o smoku wawelskim; odbywać się będą w formie spaceru w komnatach zamku i na terenie wzgórza.
    Uczestnicy będą między innymi szukać przedstawień smoka, stanowiących integralną część dekoracji malarskiej i rzeźbiarskiej, a także zapoznają się z różnymi sposobami przedstawiania smoków, technikami wykonania oraz symboliką.

     
  • warsztaty plastyczne – pozwolą na odkrycie potencjału twórczego dzieci.
    W zależności od typu i stopnia dysfunkcji zostanie dobrana odpowiednia technika plastyczna pozwalająca na przygotowanie dekoracji na przedstawienia teatralne. Prowadzone przez profesjonalnych artystów.
     
  • warsztaty teatralne – przedstawienie teatralne o smoku (forma teatru samorodnego), przygotowane przez grupy i zarejestrowane kamerą cyfrową.

Spektakle teatralne

Zajęcia dedykowane są dzieciom niepełnosprawnym. W oparciu o współpracę z Ośrodkiem Szkolno- Wychowawczym dla dzieci niewidomych i niedowidzących oraz dzieci z dysfunkcjami mentalnymi prowadzone będą:
  • warsztaty poznawcze, prowadzone w komnatach zamku i na terenie wzgórza przybliżą dzieciom legendy o smoku wawelskim, odbywać się będą w formie spaceru, podczas którego dzieci będą między innymi szukać przedstawień smoka, będących integralna częścią dekoracji malarskiej i rzeźbiarskiej; dzieci zapoznają się z różnymi sposobami przedstawiania smoków, technikami wykonania oraz symboliką;
  • warsztaty plastyczne, prowadzone przez profesjonalnych artystów pozwolą na odkrycie potencjału twórczego dzieci. W zależności od typu i stopnia dysfunkcji zostanie dobrana odpowiednia technika plastyczna pozwalająca na przygotowanie dekoracji na przedstawienia teatralne;
  • warsztaty teatralne – grupy przygotują przedstawienie teatralne o smoku (forma teatru samorodnego) zarejestrowane kamerą cyfrową.

Badania naukowe w Smoczej Jamie i Rezerwacie

Mija prawie czterdzieści lat od chwili, gdy w oparciu o studium naukowo-badawcze wykonane przez zespół naukowców z Akademii Górniczo-Hutniczej pod kierunkiem Zbigniewa Strzeleckiego, przeprowadzono w Smoczej Jamie prace remontowo-zabezpieczające. Niezbędne zatem stały się ponowne, szczegółowe ekspertyzy dotyczące zarówno stanu górotworu jak i mikroklimatu w jaskini i usytuowanym nad nią rezerwacie, oraz opracowanie nowoczesnych technik konserwatorskich zabezpieczających jaskinię.
Przeprowadzone przez zespół specjalistów badania statyki i mikroklimatu Smoczej Jamy i Rezerwatu obejmą:
  • analizę archiwalnych materiałów dokumentacyjnych dotyczących budowy górotworu, warunków hydrogeologicznych i mikroklimatycznych
  • inwentaryzację stanu technicznego wyrobiska, stanu istniejących konstrukcji zabezpieczających i ocenę destrukcji górotworu
  • badania laboratoryjno-polowe parametrów fizyko-chemicznych skał budujących otoczenie Smoczej Jamy i Rezerwatu
  • analizę wyników badań skał oraz analizę statyczno-wytrzymałościową wraz z określeniem kryteriów zabezpieczeń w istniejącym obiekcie
  • rozwiązania koncepcyjne dotyczące zabezpieczenia i adaptacji podziemi w aspekcie bezpieczeństwa przebywających pod ziemią ludzi
W zakresie badań mikroklimatycznych prace prowadził będzie norweski partner NILU.

Partner Projektu

NILUPartnerem Projektu jest Norweski Instytut Badań Powietrza NILU - instytucja, która w ciągu ostatnich 15 lat przeprowadziła wiele szeroko zakrojonych projektów z zakresu badań jakości powietrza i konserwacji dorobku kulturalnego.


Przez ostatnie trzy lata NILU była zaangażowana w dwa projekty z dziedziny technologii środowiskowej i dorobku kulturalnego w ramach 7 Programu Ramowego UE:
  • projekt PROPAINT, który dotyczył poprawy warunków wewnątrz gablot mikroklimatycznych do przechowywania obrazów podczas ekspozycji, magazynowania i transportu, zwłaszcza z użyciem ram mikroklimatycznych;
  • oraz będący wciąż w toku projekt MEMORI, polegający na opracowaniu i wprowadzeniu nowego przenośnego urządzenia podręcznego do wykonywania pomiarów jakości powietrza pomieszczeń, gdzie są lub miałyby być przechowywane zabytki, a także umożliwiającego ocenę wpływu zanieczyszczeń na zabytki ruchome i jego złagodzenie.
Oprócz udziału w dużych projektach unijnych, NILU angażowała się również
w kilka projektów EOG, z zakresu konserwacji zabytków, przy udziale
co najmniej jednego partnera z kraju organizującego dany projekt, w tym:
  1. Ocena jakości powietrza dla przestrzeni przechowywania zbiorów litewskiego Muzeum Teatru, Muzyki i Kina;
  2. Ocena jakości powietrza i potencjalnego ryzyka dla miejsca przechowywania zbiorów ksiąg i manuskryptów praskiej Biblioteki Narodowej w budynku Clementinium;
  3. Ocena stopnia zagrożenia korozją atmosferyczną w Warszawie oraz ocena stopnia narażenia na działanie korozji eksponatów w Muzeum Kolejnictwa w Warszawie;
  4. Ocena jakości powietrza i ryzyka wystąpienia działań niepożądanych dla zbiorów Nowych Sukiennic w Krakowie, tuż po remoncie wiosennym w 2010 roku;
  5. Ocena aktualnej jakości powietrza oraz opracowanie nowej ramy mikroklimatycznej dla chorągwi jedwabnych na Zamku Królewskim na Wawelu w Krakowie.
NILU funkcjonuje również jako centrum informacji i danych w ramach długofalowego projektu EKG o nazwie ICP Materials International Cooperative.

NILU uczestniczy w wieloletnim Międzynarodowym Programie Współpracy nad Wpływem Zanieczyszczenia Powietrza na Materiały, włączając obiekty Dziedzictwa Kulturowego (UN/ ECE International Cooperative Programe on Effects of Air Pollution on Materials, including Historic and Cultural Monuments, UN ECE ICP Materials) w ramach którego dokonuje się pomiarów jakości powietrza i wpływów efektów degradacji na dane materiały na terenie całej Europy oraz prowadzi się ocenę ryzyka wystąpienia zagrożeń dla zabytków nieruchomych.

Nieprzerwanie współpracuje z partnerami norweskimi w zakresie kontroli jakości powietrza i konserwacji zabytków. W ramach tej współpracy, działania NILU przynoszą pożądane efekty, zarówno ku satysfakcji lokalnych społeczności, jak i z korzyścią dla narodowego dziedzictwa.

W ciągu ostatniego roku współpracy z obecnymi, jak i nowymi partnerami, NILU dowiodło, że jest w stanie jeszcze lepiej wykorzystać oferowane do tej pory metody badawcze, przeprowadzać analizy wyników i uzyskiwać efekty pracy w ramach umów partnerskich.
strona głównado góry