Sztuka współczesna wobec dziedzictwa. Nowe narracje i strategie interpretacji w rezydencjach królewskich, muzeach i ogrodach historycznych
8–9 października 2026
Zamek Królewski na Wawelu zaprasza do udziału w drugiej edycji konferencji naukowej poświęconej relacjom między sztuką współczesną a instytucjami dziedzictwa historycznego. Wydarzenie rozwija zagadnienia podjęte podczas konferencji „Sztuka współczesna w rezydencjach królewskich i muzeach sztuki dawnej”, poszerzając je o refleksję nad współczesnymi strategiami interpretowania i prezentowania dziedzictwa w kontekście praktyk artystycznych i kuratorskich.
Podczas gdy pierwsza edycja konferencji koncentrowała się na obecności sztuki współczesnej w przestrzeniach historycznych, tegoroczna odsłona przesuwa akcent w stronę jej roli jako narzędzia interpretacji dziedzictwa oraz tworzenia nowych narracji muzealnych.
Podczas gdy pierwsza edycja konferencji koncentrowała się na obecności sztuki współczesnej w przestrzeniach historycznych, tegoroczna odsłona przesuwa akcent w stronę jej roli jako narzędzia interpretacji dziedzictwa oraz tworzenia nowych narracji muzealnych.
W ostatnich dekadach muzea historyczne, rezydencje królewskie oraz instytucje zarządzające dziedzictwem coraz częściej włączają sztukę współczesną do swoich programów wystawienniczych. Interwencje artystyczne, wystawy czasowe czy realizacje site-specific stają się narzędziami reinterpretacji historii oraz sposobami tworzenia nowych narracji muzealnych. Zestawianie dzieł powstałych w różnych epokach otwiera pole dialogu między przeszłością a teraźniejszością, umożliwiając nowe spojrzenie na kolekcje
historyczne.
Jednocześnie instytucje dziedzictwa coraz częściej wykorzystują przestrzenie krajobrazu kulturowego – ogrody, parki oraz przestrzenie publiczne – jako miejsca prezentacji sztuki współczesnej. Projekty realizowane poza murami muzeów sprzyjają nowym formom kontaktu publiczności ze sztuką oraz poszerzają pole interpretacji historycznych przestrzeni. Szczególne znaczenie zyskują przy tym ogrody historyczne, które stają się przestrzenią eksperymentów artystycznych i nowych form doświadczenia dziedzictwa.
Istotnym zjawiskiem są również wystawy hybrydowe, w których dzieła sztuki dawnej i współczesnej funkcjonują w ramach wspólnej koncepcji kuratorskiej, tworząc wielowarstwowe narracje i redefiniując sposoby prezentacji kolekcji historycznych.
Jaką rolę może dziś odgrywać sztuka współczesna w reinterpretowaniu dziedzictwa historycznego?
Celem konferencji jest stworzenie przestrzeni wymiany doświadczeń między badaczami, kuratorami, muzealnikami, artystami oraz specjalistami zajmującymi się dziedzictwem kulturowym. Do udziału zapraszamy przedstawicieli historii sztuki, muzeologii, studiów nad dziedzictwem (heritage studies), historii
architektury, studiów kuratorskich, kulturoznawstwa, a także praktyków instytucji kultury.
Zachęcamy do zgłaszania propozycji wystąpień odnoszących się do następujących obszarów:
Jaką rolę może dziś odgrywać sztuka współczesna w reinterpretowaniu dziedzictwa historycznego?
Celem konferencji jest stworzenie przestrzeni wymiany doświadczeń między badaczami, kuratorami, muzealnikami, artystami oraz specjalistami zajmującymi się dziedzictwem kulturowym. Do udziału zapraszamy przedstawicieli historii sztuki, muzeologii, studiów nad dziedzictwem (heritage studies), historii
architektury, studiów kuratorskich, kulturoznawstwa, a także praktyków instytucji kultury.
Zachęcamy do zgłaszania propozycji wystąpień odnoszących się do następujących obszarów:
I Czas, pamięć i dziedzictwo. Współczesne perspektywy interpretacji
Konferencję otwiera refleksja teoretyczna nad relacjami między sztuką współczesną a dziedzictwem historycznym. Interesują nas koncepcje interpretacyjne, które umożliwiają analizę dialogu między dziełami powstałymi w różnych epokach, a także sposoby funkcjonowania sztuki współczesnej w przestrzeniach
muzeów i rezydencji historycznych.
Możliwe zagadnienia:
muzeów i rezydencji historycznych.
Możliwe zagadnienia:
- relacje między przeszłością a teraźniejszością w interpretacji sztuki
- pamięć kulturowa i dziedzictwo w praktykach artystycznych
- temporalność i wielowarstwowość narracji muzealnych
- teorie dialogu między sztuką dawną i współczesną
- muzeum jako przestrzeń interpretacji historii
- krytyczne podejście do dziedzictwa (heritage studies)
II Sztuka współczesna wobec historii. Artystyczne strategie reinterpretacji dziedzictwa
W centrum uwagi znajduje się dialog współczesnych artystów z historią, ikonografią oraz dziedzictwem
kulturowym. Interesują nas zarówno projekty odnoszące się do konkretnych dzieł sztuki dawnej, jak
i realizacje reinterpretujące historyczne narracje, symbole czy przestrzenie.
Możliwe zagadnienia:
kulturowym. Interesują nas zarówno projekty odnoszące się do konkretnych dzieł sztuki dawnej, jak
i realizacje reinterpretujące historyczne narracje, symbole czy przestrzenie.
Możliwe zagadnienia:
- dialog między sztuką dawną i współczesną
- reinterpretacje ikonografii historycznej
- sztuka współczesna jako komentarz do historii
- projekty site-specific odnoszące się do historii miejsca
- współczesne strategie artystyczne wobec dziedzictwa
III Kuratorstwo łączące różne epoki. Wystawy hybrydowe i nowe modele narracji
Tematem panelu są strategie kuratorskie łączące dzieła powstałe w różnych epokach oraz modele narracji wystawienniczej, w których sztuka współczesna wchodzi w dialog z kolekcjami historycznymi.
Możliwe zagadnienia:
Możliwe zagadnienia:
- wystawy hybrydowe
- zestawianie dzieł dawnych i współczesnych
- nowe modele narracji muzealnej
- strategie kuratorskie w muzeach historycznych
- reinterpretacja kolekcji muzealnych
IV Sztuka w krajobrazie rezydencji. Ogrody historyczne jako przestrzeń współczesnych interwencji artystycznych
Panel koncentruje się na relacjach między sztuką współczesną a krajobrazem kulturowym rezydencji historycznych, ze szczególnym uwzględnieniem ogrodów jako przestrzeni działań artystycznych i kuratorskich. Interesują nas projekty, w których ogrody, parki oraz inne elementy historycznego założenia przestrzennego
stają się nie tylko tłem dla prezentacji dzieł, lecz także aktywnym kontekstem ich interpretacji. Współczesne interwencje artystyczne realizowane w krajobrazie rezydencji otwierają nowe perspektywy odczytywania dziedzictwa, angażując relacje między naturą, architekturą i historią miejsca. Projekty
te redefiniują sposób doświadczania przestrzeni przez publiczność oraz wprowadzają nowe narracje dotyczące funkcji i znaczenia ogrodów historycznych.
Możliwe zagadnienia:
stają się nie tylko tłem dla prezentacji dzieł, lecz także aktywnym kontekstem ich interpretacji. Współczesne interwencje artystyczne realizowane w krajobrazie rezydencji otwierają nowe perspektywy odczytywania dziedzictwa, angażując relacje między naturą, architekturą i historią miejsca. Projekty
te redefiniują sposób doświadczania przestrzeni przez publiczność oraz wprowadzają nowe narracje dotyczące funkcji i znaczenia ogrodów historycznych.
Możliwe zagadnienia:
- interwencje artystyczne i projekty site-specific w ogrodach historycznych
- rzeźba i instalacja współczesna w przestrzeni krajobrazu kulturowego
- ogrody jako przestrzeń interpretacji dziedzictwa
- relacje między sztuką współczesną a architekturą krajobrazu
- strategie kuratorskie w przestrzeniach otwartych
- doświadczenie i percepcja sztuki w plenerze
- ogrody i parki jako przestrzeń działań edukacyjnych i partycypacyjnych
V Publiczność i nowe narracje muzealne. Partycypacja, mediacja, interpretacja
Uwagę skupiamy na sposobach interpretowania dziedzictwa w kontekście współczesnej publiczności muzealnej – zarówno w perspektywie teoretycznej, jak i w praktyce mediacji, edukacji i komunikacji muzealnej.
Możliwe zagadnienia:
Możliwe zagadnienia:
- strategie interpretacji dziedzictwa
- nowe narzędzia mediacji muzealnej
- projekty edukacyjne i partycypacyjne
- badania publiczności
- nowe formy komunikacji muzealnej